• September 1, 2026

  • Ang Diyaryong Pinagkakatiwalaan

Archive for September, 2026

Paggamit ng social media, nagiging merkado ng illegal na droga

Posted on: September 1st, 2026 by Francis Paolo Torres No Comments

NAGBABALA ang isang mambabatas sa paggamit ng social media na aniya’y nagiging merkado ng ilegal na droga.

 Ayon kay Las Piñas Rep. Mark Anthony Santos, nagiging popular ang paggamit ng Messenger at Viber sa pakikipag transakyon sa drug dealers at criminal groups.

“Technically, all social media platforms prohibit the sale of drugs, but teens know how to find a drug dealer on social media. Drug enforcement units have found evidence that drug activity is rampant across major platforms, particularly Messenger and Viber in the Philippines,” sinabi ni Santos.

Aniya, pinaka popular magbenta ng shabu, kasunod ay marijuana at cocaine. Natututo na rin ang mga drug dealers at mga sindikato sa paggamit ng teknolohiya.

Natuklasan ng mga cybersecurity experts na ginagamit ng mga extremist at terrorist groups ang mga popular na online games at social media platforms para makapag recruit.

Tinukoy ni Santos ang grupong 764 na umano’y nakapag-recruit ng mga ilang kabataan online, kabilang ‘yung suspek sa naganap na pamamaril sa isang eskuwelahan sa Tacloban City kamakailan. 

“Social media has made it possible for drug dealers to operate in plain sight. They can use coded words, images, emojis and seemingly harmless posts to advertise illegal drugs while trying to evade the platforms’ detection systems,” sinabi ni Santos. 

“The danger is not simply that children may see illegal drugs online. The greater danger is that the platform can become the place where they are introduced to the drug dealer, persuaded to try drugs and eventually pulled into a criminal network,” dagdag ni Santos.

Nanawagan si Santos sa Kamara at sa mga kinauukulang ahensiya ng gobyerno na palakasin at pag-ibayuhin ang kampanya laban sa ilegal na droga at pangalagaan ang mga kabataan sa paggamit ng social media platforms. 

“The drug trade has evolved. Our laws, enforcement strategies and digital safeguards must evolve with it. We cannot fight a 21st-century drug problem using yesterday’s tools,” sinabi ni Santos. 

(VINA de GUZMAN)

BILANG NG PASYENTE NG LEPTOSPIROSIS, BUMABA

Posted on: September 1st, 2026 by Francis Paolo Torres No Comments

BUMABA na ang bilang ng mga pasyente na may leptospirosis sa San Lazaro Hospital matapos makarekober ang ilan sa kanila. 

Base sa datos ng ospital, gumaling ang nasa 30 Leptospirosis patient at napauwi na makaraan masiguro na ligtas na sila sa naturang sakit. 

Sa kabila nito, 24 na bagong pasyente ang na-admit, dahilan upang umabot sa 164 ang kasalukuyang nakatala na in-patient sa ospital. 

Inaasahang naman ni Dr. David Suplico ang medical chief ng San Lazaro Hospital, na bababa pa ang kaso ng nagkasakit ng leptospirosis. 

Nabatid na base sa kanilang pag-aaral, ang incubation period ng leptospirosis ay isa hanggang 30 araw kung saan ang pagtaas ng kaso nito ay loob ng dalawang linggo pagbaha pero unti-unti ng nababawasan ang mga pasyente. 

Muli naman pinapayuhan ang lahat na maiging iwasan lumusong sa baha para hindi magkasakit ng leptospirosis at huwag rin balewalain ang sakit lalo na’t maaari ito mauwi sa pagkamatay. (Gene Adsuara)

Kelot, binaril ng magkapatid sa Malabon, malubha

Posted on: September 1st, 2026 by Francis Paolo Torres No Comments

NASA kritikal na kalagayan ang 33-anyos na kelot nang pagbabarilin ng magkapatid na kanyang kapitbahay habang patungo sa isang tindahan sa Malabon City, Lunes ng madaling araw.

Inoobserbahan sa Tondo Medical Center sanhi ng tinamong dalawang tama ng bala sa dibdib ang biktimang si alyas “Paul”, residente ng Katarungan St. Brgy. Muzon ng lungsod.

Patuloy namang tinutugis ng mga tauhan ni Malabon police chief P/Col. Kenneth Mission ang mga suspek na sina alyas “Melvin” at alyas “Harold”, kapwa nasa hustong gulang.

Sa inisyal na ulat na tinanggap ni Northern Police District (NPD) Director P/BGen. Benliner Capili, bibili sana ng sigarilyo sa kalapit na tindahan sa Katarungan St. ang biktima dakong alas-4:20 ng madaling araw nang tambangan at pagbabarilin ni alyas Melvin na noon ay nag-aabang na pala sa kanya sa naturang lugar.

Matapos ang insidente, mabilis na tumakas ang mga suspek sakay ng isang Honda Click na motorsiklo patungong Ilang-Ilang St., Brgy. Concepcion habang isinugod naman ang biktima sa Malabon Hospital and Medical Center bago inilipat sa TMC.

Lumabas sa imbestigasyon nina P/MSg Michael Oben at P/SSg Bengie Nalogoc na matagal ng may alitan ang biktima at magkapatid kaugnay sa isinampang kasong Grave Threat ng dalawa laban sa kapitbahay sa Malabon Regional Trial Court (RTC). (Richard Mesa)

Batang lalaki na nahulog sa ilog sa Valenzuela, nalunod 

Posted on: September 1st, 2026 by Francis Paolo Torres No Comments

NASAWI ang 11-anyos na batang lalaki matapos malunod makaraang mahulog sa ilog nang tangayin ng malakas na alon ng tubig-baha dulot ng pagdaan ng malaking trak sa Valenzuela City.

Sa ulat Valenzuela Police Chief P/Col. Joseph Talento kay Northern Police District (NPD) Director P/BGen. Benliner Capili, dakong alas-2:45 ng Sabado ng hapon nang maganap ang insidente sa ilog sa R. Jacinto St. malapit sa Bahay Kalinga, Brgy. Canumay West.

Lumabas sa inisyal na imbestigasyon, nakatambay ang biktima, kasama ang kanyang 13-anyos na kaibigan sa maliit na tulay sa naturang lugar nang dumaan ang isang malaking trak sa binabahang lugar na lumikha ng malakas na alon kaya tumalsik ang bata patungong ilog.

Tinangka namang sagipin ng kanyang kaibigan ang biktima na agad tumalon sa ilog subalit, tinangay na ng malakas na agos ng tubig ang bata.

Kaagad namang nagsagawa ng paghahanap at pagsagip ang mga tauhan ng barangay at Valenzuela City Disaster Risk Reduction and Management Office (VCDRRMO) hanggang makita nila ang lumulutang na katawan ng bata sa ilog sa may Raminel Subtivision, T. Santiago St. Brgy. Veinte Reales pasado alas-3:10 ng hapon.

Isinugod pa ng mga tauhan ng VCDRRMO ang bata sa pagamutan subalit idineklarang dead-on-arrival ng attending physician. (Richard Mesa)

IBA’T IBANG SAMAHAN, NAG-RALLY PARA SA WEST PHILIPPINE SEA SA ARAW NG MGA BAYANI

Posted on: September 1st, 2026 by Francis Paolo Torres No Comments

NAGSAGAWA ng lightning rally sa harap ng Embahada ng China sa Makati ngayong Araw ng mga Bayani August 31, 2026 ang iba’t ibang grupong Pilipino, sa pangunguna ng Filipinos Do Not Yield (FDNY) Movement, upang kondenahin ang patuloy na pangha-harass at agresibong aksyon ng China sa West Philippine Sea, kabilang ang panawagan nitong alisin ng Pilipinas ang BRP Sierra Madre sa Ayungin Shoal.

Iginiit ng mga grupo na ang BRP Sierra Madre ay simbolo ng kalayaan, soberanya, at mga karapatang pandagat ng Pilipinas. Anila, hindi ito dapat alisin sa Ayungin Shoal.

“HINDI ITO AALIS. HINDI ITO ISUSUKO,” pahayag ng mga nagprotesta, kasabay ng pagbibigay-pugay sa mga sundalo, Coast Guard, mga opisyal ng pamahalaan, at mga mangingisdang patuloy na naninindigan para sa karapatan ng Pilipinas sa karagatan.

Muling binigyang-diin ng mga grupo na “HINDI CHINA ANG NAGTATAKDA NG ATING KARAPATAN SA DAGAT,” at itinuro ang UNCLOS at July 12, 2016 Arbitral Award bilang mahahalagang batayan ng paninindigan ng Pilipinas sa ilalim ng internasyonal na batas. Nanawagan din sila para sa proteksyon ng mga Pilipinong mangingisda sa Bajo de Masinloc.

Tampok sa lightning rally ang isang simbolikong pagtatanghal ng water cannoning, na kumakatawan sa mga insidente ng water cannoning at pangha-harass laban sa mga Pilipinong sundalo, Coast Guard, at mangingisda. Matapos ang pagtatanghal, bumangon at sama-samang nanindigan ang mga kalahok, bilang simbolo ng katatagan at tapang ng sambayanang Pilipino.

Sinundan ito ng pagpapalipad ng mga kalapati bilang simbolo ng kapayapaan, at panawagan para sa paggalang sa karapatan ng Pilipinas sa West Philippine Sea. Binigyang-diin ng mga grupo na ang pagtatanggol sa karapatan ng bansa ay hindi panawagan para sa digmaan, kundi para sa kapayapaang nakabatay sa batas, dignidad, at paggalang sa karapatan ng bawat bansa.

“HINDI TAYO PAPAYAG. HINDI TAYO MANANAHIMIK. HUWAG GAWING NORMAL ANG PAMBUBULLY AT PANGHA-HARASS NG CHINA SA LOOB NG ATING EEZ!”

Nilinaw din ng mga grupo na hindi ito pagkamuhi sa mamamayang Tsino o sa lahing Tsino. Ang tinututulan ay ang mga agresibong aksyon na nakaaapekto sa karapatan, kabuhayan, at kaligtasan ng mga Pilipino sa West Philippine Sea.

“Hindi digmaan ang hinihingi namin—kundi paggalang sa batas, proteksyon sa ating mga mangingisda, at kapayapaang may dignidad.” Sa paggunita sa Araw ng mga Bayani, nanawagan ang mga grupo sa mga Pilipino na manindigan, at patuloy na ipagtanggol ang ating soberanya at mga karapatan sa karagatan. (PAUL JOHN REYES)

Algorithm ng social media, panganib sa kabataan – Solon

Posted on: September 1st, 2026 by Francis Paolo Torres No Comments

NAGBABALA si Las Piñas Lone District Rep. Mark Anthony Santos na maaaring mailantad ang mga bata at kabataan sa illegal at mapanganib na content dahil sa mas sopistikadong algorithm ng mga social media platform.

Ayon kay Santos, awtomatikong nagrerekomenda ang mga algorithm ng content batay sa online activity, interes, at pakikipag-ugnayan ng mga user, kaya posibleng makita ng mga menor-de-edad ang mga materyal na hindi naman nila aktibong hinahanap.

Kabilang sa mga posibleng lumabas na content ang may kaugnayan sa ilegal na droga, sugal, pornograpiya, karahasan, at pananakit sa sarili.

Sinabi ni Santos na hindi natutukoy ng algorithm kung ang isang user ay simpleng mausisa lamang o mada­ling maimpluwensyahan, kaya maaaring paulit-ulit na maipakita sa mga bata ang kaparehong mapa­nganib na materyal.

Binigyang-diin ng mambabatas na dapat palawakin ng pamahalaan ang kampanya kontra ­ilegal na droga sa digital environment.